اگر یک کودک مرتب به خاطر ابراز خشم تنبیه شود، زمانی که خشمگین میشود شروع میکند به مضطرب شدن و شیوههای جلوگیری از ابراز خشم را میآموزد. بگذارید اینطور بگوییم که انفعال و انزوا تبدیل میشوند به رهیافتهای کودک تا میان اجتناب از تجربه و ابراز خشم (ترس از عواقب آن) انتخاب کند.
در نهایت، ممکن است چنان خودکار به این وضعیت بازگردد که حتی از خشم درون خود نیز بیاطلاع باشد. نیروهای دفاعی به میدان میآیند تا خودِ احساس را جایگزین کنند و این کار میتواند منجر به آسیبهای شخصیتی شود (مثلا پرخاشگری منفعل یا اختلال شخصیت دوریگزین) که تمام روابط آتی را تحتتاثیر قرار میدهد.
در پرخاشگری منفعل افراد همیشه احساس ناکافی بودن دارند و بهشدت نسبت به قضاوت منفی دیگران حساساند؛ برای همین حتی اگر دوست داشته باشند که با دیگران رابطه برقرار کنند، از روابط اجتماعی گریزانند، چراکه از طرد و یا رد شدن از سمت دیگران به شدت هراس دارند.
آدام فیلیپس از کتاب حسرت در ستایش زندگی نازیسته ترجمه میثم سامانپور